Persbericht

Proefschrift: waarom sharedservicecenters niet de beoogde efficiencywinst opleveren

Nijmegen, 2 november 2026. Sharedservicecenters bij overheid en bedrijfsleven leiden niet tot meer, maar tot minder efficiency. Waarom dat het geval is, wordt duidelijk uit het proefschrift Shared services, oplossing of probleem? waarop Herma van Laar vrij-dag 6 november aan de Radboud Universiteit promoveert.

Al tientallen jaren richten organisaties SSC’s in met een prachtige belofte. Door ondersteu-nende en voorbereidende processen als administratie, inkoop, HR of IT van alle bedrijfseen-heden samen te voegen in een groot centrum, en deze te uniformeren en standaardiseren, wordt de organisatie efficiënter, dalen de kosten én wordt de kwaliteit van de service beter.

Het is echter al langer bekend dat sharedservicecenters vaak juist niet de beoogde effici-ency- en kwaliteitswinst opleveren. Waarom dit het geval is en waarom veel oplossingsstrategieën de zaak alleen maar verergeren, heeft Herma van Laar voor het eerst diepgaand onderzocht.

Haar wetenschappelijk onderzoek bij twee grote, internatio-naal opererende bedrijven, geflankeerd door een internati-onale literatuurstudie, toont aan dat de gekozen functionele organisatiestructuur hieraan debet is: zodra je werkzaam-heden weghaalt uit het maakproces, het proces dus op-knipt, en de betreffende werkzaamheden in een apart cen-trum stopt, ontstaat er afstand tussen de interne klant, de verschillende bedrijfsonderdelen, en de mensen die de werkzaamheden in het SSC uitvoeren.

Om die afstand te overbruggen en te zorgen dat klant en SSC elkaar begrijpen, zijn er veel afstemmingsmomenten, regels, formulieren en managers nodig. Wat men bespaart door schaalvergroting, geeft men direct weer uit aan de overhead die nodig is om de processen te coördineren. SSC’s blijken in de praktijk vaak geen oplossing, maar juist het probleem.

Om de beoogde besparingen toch te bereiken, kiezen organisaties vaak voor noodverbanden als het plaatsen van een regieorganisatie tussen SSC en bedrijfsonderdelen, of implemente-ren ze additionele ICT-systemen. Van Laar toont in haar proefschrift aan dat deze oplossingen niet werken, omdat ze de complexiteit verder vergroten: nog meer afstemming, bureaucratie, management en daarmee nog hogere coördinatiekosten.

Mocht een organisatie toch door willen gaan met een bestaand SSC, dan adviseert Van Laar om een SSC-organisatie te ontwerpen met klantgerichte teams, die elk het gehele onder-steunende of voorbereidende proces uitvoeren voor een beperkt aantal soortgelijke klanten, met wie zij ook rechtstreeks kunnen overleggen. Van Laars dissertatie laat zien dat hoe meer de systeemtheoretische ontwerpprincipes en de principes van Lean (Toyota) worden toegepast in een SSC, hoe beter de performance is.

Een link naar de digitale versie van het volledige proefschrift is op aanvraag beschikbaar.

De promotieplechtigheid vindt plaats op 6 november 2026 vanaf 12:30 uur in de Aula van de Radboud Universiteit, Comeniuslaan 2, te Nijmegen.

______________________________________

Voor meer informatie:

Herma van Laar is organisatieadviseur en freelance docent Organisatiekunde

herma.vanlaar@ru.nl

+31646274269

 

Met groot verdriet moeten wij jullie mededelen dat onze collega Fietje Vaas is overleden.

Fietje was voor velen een inspiratiebron. Een strijdbare en sterke vrouw, maar tegelijk warm, betrokken en oprecht geïnteresseerd in de mensen om haar heen. Wie met haar werkte, kende haar passie voor het vak en haar persoonlijke aandacht: ze wilde altijd weten hoe het echt met je ging.

Haar loopbaan bij TNO begon al in 1986, in een klein en gedreven team waar zij samen met collega's de basis legde voor werk dat decennialang relevant zou blijven. Haar interesse in thema's als vrouwen in technische beroepen, arbeid en organisatie liep als een rode draad door haar leven. Ze promoveerde in 1996 op vrouwen in technische beroepen, een onderzoek dat ertoe leidde dat bij een van de organisaties de gescheiden functiewaardering voor mannen en vrouwen werd gelijkgetrokken. Wat begon als onderzoek groeide uit tot een blijvende missie.

Fietje was niet alleen een pionier in haar vakgebied, maar ook de verpersoonlijking ervan. Ze stond aan de basis van belangrijke ontwikkelingen rond werkdruk, organisatieverbetering en later, sociale innovatie. Met haar scherpe blik op arbeid, waarin ze altijd oog had voor de mens, de organisatie én de bredere maatschappelijke context, wist ze complexe socio-technische vraagstukken praktisch en toepasbaar te maken. Haar overtuiging was helder: echte verandering komt van binnenuit. Haar motto, 'Innovatie doe je zelf', typeert haar visie en nalatenschap. Bij TNO kon ze haar verleden bij de vakbond combineren met praktijkgericht onderzoek en beleidsadvies. Zo heeft ze in 2006 een belangrijke adviesrol vervult voor de Sociaal Economische Raad op het thema sociale innovatie en even later de toenmalige minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid geadviseerd over de aanpak werkdruk.

Een van de hoogtepunten in haar carrière was haar rol bij de oprichting van het Nederlands Centrum voor Sociale Innovatie. Daar zette ze met een bevlogen en creatieve groep mensen het onderwerp op de kaart. Zelfs na haar pensioen in 2012 bleef ze zich onvermoeibaar inzetten, onder andere voor de Kennisbank Sociale Innovatie. Haar betrokkenheid kende geen einddatum.

Maar Fietje was meer dan haar werk. Ze was trots op haar zoons Enno, Ivar en Gilles, en later op haar kleinkinderen. Ze kon ontroerend en onvermoeid vertellen over hoe ze ooit met een kinderwagen naar haar werk bij de vakbond ging en daar een crèche opzette, een typisch voorbeeld van hoe ze obstakels omzette in oplossingen. Na het overlijden van haar man Jan vond ze veel vreugde en steun in haar familie, en in het bijzonder in haar kleinzoon Manu.

Wie haar beter kende, zag ook haar rebelse kant. Fietje was iemand die niet bang was om tegen de stroom in te gaan. Of het nu ging om haar betrokkenheid bij de studentenprotesten eind jaren zestig, haar inzet voor vrouwen in techniek, of haar vasthoudendheid om ook na haar pensioen actief te blijven: ze bleef altijd trouw aan haar overtuigingen. Zelfs in haar laatste periode liet ze die geest zien: vastberaden, vol levenslust en niet van plan zich zomaar neer te leggen bij beperkingen.

Fietje was een zeldzame professional: een arbeidspsycholoog die verder keek dan de oppervlakte en die werk benaderde vanuit een systemisch en rechtvaardig perspectief. Ze geloofde dat mensen zelf hun werk beter kunnen maken en gaf hen daar ook de handvatten voor. Haar invloed op collega's en het vakgebied is blijvend, ook internationaal.

Haar plotselinge overlijden is een enorme schok. We verliezen in haar niet alleen een collega, maar ook een inspirator, een rebel, en een mens met een groot hart. Laten we ons haar woorden blijven herinneren en ernaar handelen:

'Als het werk beter kan, doe het dan.'

Onze gedachten gaan uit naar haar familie, vrienden en alle collega's die haar zullen missen.

Namens haar collega's,
Anneke Goudswaard, Steven Dhondt en Peter Oeij

Gepubliceerd op 04-05-2026, op intranet van TNO

Artificial Intelligence is no longer just a tool embedded in isolated applications. It has become an increasingly invisible yet powerful infrastructure that shapes how we work, collaborate, make decisions, and organize society. This development raises urgent questions about the future design and governance of sociotechnical systems.

The 2026 Sociotechnical Systems Round Table Conference invites researchers, practitioners, and interdisciplinary experts to contribute to the discussion on how sociotechnical systems can be responsibly designed and transformed in an AI-pervasive world.

Topics of Interest

We welcome theoretical, empirical, and practice-oriented contributions on topics including:

• Human-centered design in AI-supported value creation
• Transparency, accountability, and fairness in AI-infused systems
• Sociotechnical requirement engineering for next-generation Human-Centered AI
• Governance and regulation of AI-related risks
• The impact of AI on work design, participation, and human autonomy
• New methodologies for designing adaptive sociotechnical systems

Contributions from fields such as information systems, organizational studies, sociology, HCI, engineering, psychology, and design research are encouraged, provided they connect explicitly to the sociotechnical systems tradition and its future perspectives.

Submission Types

Possible submission formats include:

• Research papers
• Conceptual and theoretical contributions
• Case studies and field reports
• Design-oriented and practice-based work

Submission Guidelines

Abstracts should:

• Be no longer than 350 words
• Clearly describe the title, objectives, methods, findings (if applicable), and practical or policy implications
• Include all author names, affiliations, and email addresses
• Specify the submission type

Important Dates

• Abstract submission deadline: 1 June 2026
• Notification of acceptance: 1 July 2026

Submission Process

Please submit abstracts in PDF or Word format to: koetter@gittambh.de. Questions regarding the conference can also be directed to this address.

We invite you to join the conversation on how sociotechnical systems design can respond to — and actively shape — the challenges and opportunities of omnipresent AI.

Download the full Call for Papers in the attachment below.

In 2012 is het Ulbo de Sitter Kennisinstituut opgericht als een coöperatie U.A.

In de praktijk heeft het Ulbo de Sitter Kennisinstituut zich echter ontwikkeld tot een vereniging, er zijn geen ondernemende activiteiten ondernomen.

Het bestuur heeft op verzoek van een aantal leden de voorbereidingen voor de omzetting van het Ulbo de Sitter Kennisinstituut naar een vereniging ter hand genomen. Enkele weken geleden is door de leden unaniem ingestemd met voornemen tot omzetting en de nieuwe statuten.

Inmiddels is de akte bij de notaris gepasseerd en vanaf 21 april 2026 is het Ulbo de Sitter Kennisinstituut een vereniging.

De vereniging kent alleen individuele leden, de samenwerking met de voormalige “rechtspersoonleden” wordt natuurlijk gecontinueerd.

Van Hootegem, G. en Sels, C. Archipelagos. De kunst van het organisatiedesign. Owl Press, 2025, 227 p.

De Nederlandse Raad voor Volksgezondheid en Samenleving bracht net een advies uit met als titel  "Breng de hypernerveuze samenleving tot rust". In dit boek tonen de auteurs aan dat die hypernervositeit mede veroorzaakt wordt door achterhaald organisatiedesign. Maar ze brengen vooral hoop door aan te tonen hoe het anders kan én moet.
Organisaties en werk kan en moet je (re)-designen. Op wetenschap gebaseerd én praktisch concreet, is het wetenschap, ambacht én kunst in actie. Die blauwdruk neemt de vorm aan van een archipelagos, in de oorspronkelijke Griekse betekenis het door een “hoofdzee” verbonden geheel van eilanden. Eenheid in verscheidenheid, verbonden door een integraal perspectief.

Jac Christis

22-02-1951 24-10-2025

U kunt op afspraak afscheid nemen van Jac op de Schependomlaan 55, 6543 XT Nijmegen op woensdagavond van 19.00 tot 20.00 uur en donderdagochtend van 11.00 tot 12.00 uur. Neem hiervoor contact op met Rosa op 0614571269.

De crematieplechtigheid wordt gehouden op vrijdag 31 oktober om 11.00 uur in de Jonkerboszaal van Rouwcentrum & Crematorium Jonkerbos, Weg door Jonkerbos 51, 6532 CN Nijmegen.

Na de crematieplechtigheid bent u van harte welkom voor koffie en broodjes in de ontvangstkamer van het crematorium, waar ook gelegenheid is tot schriftelijk condoleren.

Aansluitend is er gelegenheid voor een samenzijn op de Schependomlaan 55, 6543 XT Nijmegen.

Correspondentieadres:

Herman Christis

Wijttenbachstraat 60 2 hoog, 1093 JE Amsterdam

E-mail: cherman@xs4all.nl

Rouwbrief Jac Christis.pdf

Met droefheid neemt het USI afscheid van Dr. Jac Christis, die vorige week overleden is. Jac was voor velen een onuitputtelijke inspiratiebron. Met zijn scherpe pen en radde tong gaf hij pit aan zowel theoretische als beleidsmatige debatten. Zijn onvolprezen ASA instrument legde mee de basis voor de ontwikkeling van het WEBA instrument. Zijn proefschrift ‘arbeid, organisatie en stress’ was een theoretisch meesterstuk. We zullen Jac missen als trouw USI lid.

Onlangs verscheen bij uitgever VMN media het boek 'Leidinggeven aan innovatie: Kompas voor vernieuwingskracht' onder redactie van Jeff Gaspersz en Peter Oeij. 17 Deskundigen delen hun inzichten en geven concrete handreikingen voor de praktijk voor leidinggevenden die verantwoordelijk zijn voor innovatie in hun organisatie.

Voor wie al veel heeft gelezen over innovatie, maar eindelijk wil weten hoe je daaraan leiding geeft.

In de bijlage een overzicht van de inhoud van het boek.

Om het boek te bestellen, bezoek Leidinggeven aan Innovatie door Jeff Gaspersz en Peter Oeij - Managementboek.nl

Graag willen wij het verslag van de miniconferentie bij Altrecht met jullie delen.

Veel leesplezier.

240709 MC Altrecht-USI.pdf